CAIRO (AP) - Zaidi ya watoto milioni 2 wa Yemen walio chini ya umri wa miaka 5 wanatarajiwa kuvumilia utapiamlo mkali mnamo 2021, mashirika manne ya Umoja wa Mataifa yalisema Ijumaa, yakiwataka wadau kumaliza mzozo wa miaka mingi ambao umeileta nchi maskini zaidi ya ulimwengu wa Kiarabu ukingoni mwa njaa.

Ripoti ya Umoja wa Mataifa ilionya kuwa karibu mtoto mmoja kati ya sita kati ya hao - 400,000 kati ya milioni 2.3 - wako katika hatari ya kifo kwa sababu ya utapiamlo mkali mwaka huu, ongezeko kubwa kutoka makadirio ya mwaka jana. Ripoti hiyo pia ilisema ukosefu wa fedha ulikuwa ukizuia mipango ya kibinadamu nchini Yemen, kwani mataifa wafadhili yameshindwa kutimiza ahadi zao.

Kuzidisha mgogoro huo, karibu wanawake milioni 1.2 wajawazito au wanaonyonyesha nchini Yemen pia wanakadiriwa kuwa na utapiamlo mkali mwaka huu.

"Nambari hizi bado ni kilio kingine cha msaada kutoka Yemen, ambapo kila mtoto mwenye utapiamlo pia inamaanisha familia inayojitahidi kuishi," alisema David Beasley, mkurugenzi mtendaji wa Mpango wa Chakula Duniani, ambao kwa pamoja ulitoa ripoti hiyo na Shirika la Chakula na Kilimo, UNICEF na Shirika la Afya Ulimwenguni.

"Mgogoro wa Yemen ni mchanganyiko wa sumu wa migogoro, kuporomoka kwa uchumi na uhaba mkubwa wa fedha," Bw. Beasley alielezea. Mnamo 2020, programu za kibinadamu nchini Yemen zilipokea dola bilioni 1.9 tu kati ya dola bilioni 3.4 zinazohitajika, ripoti hiyo ilisema.

UNICEF inakadiria kuwa karibu watoto wote milioni 12 wa Yemen wanahitaji msaada wa aina fulani. Hii inaweza kujumuisha misaada ya chakula, huduma za afya, maji safi, shule na ruzuku ya pesa ili kusaidia familia maskini zaidi kupita.

"Lakini kuna suluhisho la njaa, na hiyo ni chakula na mwisho wa vurugu," Bwana Beasley alisema.

Wayemeni wamekumbwa na miaka sita ya umwagaji damu, uharibifu na janga la kibinadamu. Mnamo 2014, waasi wa Houthi wenye uhusiano na Iran waliteka mji mkuu na sehemu kubwa ya kaskazini mwa nchi hiyo. Muungano unaoongozwa na Saudia ulizindua uingiliaji kati wa kijeshi miezi kadhaa baadaye ili kurejesha serikali inayoungwa mkono na Umoja wa Mataifa. Licha ya mashambulizi ya anga ya Saudia na kizuizi cha Yemen, vita vimefikia mkwamo.

Rais Joe Biden hivi majuzi alitangaza kwamba Marekani haitaunga mkono tena muungano unaoongozwa na Saudia. Lakini kufikia amani itakuwa njia ngumu.

Bwana Biden pia alibatilisha uteuzi wa utawala wa Bwana Trump wa Wahouthi kama shirika la kigaidi.

Siku chache tu baada ya tangazo la Bwana Biden, waasi wa Houthi mnamo Februari 10 walilenga uwanja wa ndege kusini magharibi mwa Saudi Arabia, na kusababisha ndege ya kiraia kwenye lami kuwaka moto.

Vita vya Yemen vilianza mnamo Septemba 2014, wakati Wahouthi walipoteka mji mkuu Sanaa. Saudi Arabia, pamoja na Falme za Kiarabu na nchi zingine, ziliingia vitani pamoja na serikali ya Yemen inayotambuliwa kimataifa mnamo Machi 2015. Vita hivyo vimeua watu wapatao 130,000 na kuipeleka nchi hiyo maskini zaidi katika ulimwengu wa Kiarabu kwenye ukingo wa njaa.