BANGKOK (AP) - Wakati vita vya Urusi nchini Ukraine vinatawala umakini wa ulimwengu, jeshi la Myanmar linalenga raia katika mashambulizi ya angani na ardhini kwa kiwango ambacho hakijalinganishwa nchini tangu Vita vya Kidunia vya pili, kulingana na mfanyakazi wa misaada wa muda mrefu ambaye alitumia karibu miezi mitatu katika eneo la mapigano katika taifa hilo la Kusini-mashariki mwa Asia.

David Eubank, mkurugenzi wa Free Burma Rangers, shirika la misaada ya kibinadamu, aliliambia shirika la habari la Associated Press kwamba ndege na helikopta za jeshi hufanya mashambulizi ya mara kwa mara katika maeneo ya mashariki mwa Myanmar ambako yeye na wafanyakazi wake wa kujitolea wanafanya kazi, wakileta misaada ya matibabu na chakula kwa raia walionaswa katika mizozo.

Vikosi vya ardhini pia vinafyatua silaha—bila kubagua, alisema—na kusababisha maelfu kukimbia makazi yao.

Video iliyopigwa na wanachama wa kikundi chake ni pamoja na picha adimu za mashambulizi ya anga ya mara kwa mara ya ndege za kijeshi za Myanmar katika Jimbo la Kayah - pia inajulikana kama Jimbo la Karenni - na kusababisha vifo vya raia kadhaa.

Mchambuzi wa shirika la Human Rights Watch lenye makao yake mjini New York alisema mashambulizi hayo ya anga ni "uhalifu wa kivita."

Jeshi la Myanmar lilichukua madaraka mwaka jana, na kupindua serikali iliyochaguliwa kidemokrasia ya Aung San Suu Kyi. Baada ya vikosi vya usalama kukandamiza kwa nguvu maandamano makubwa ya amani ya mitaani kupinga unyakuzi huo, maelfu ya watu wa kawaida waliunda vitengo vya wanamgambo, vilivyopewa jina la Vikosi vya Ulinzi vya Watu, kupigana.

Wengi wanashirikiana kwa uhuru na vikundi vyenye silaha vya makabila madogo—kama vile Karenni, Karen na Kachin—ambavyo vimekuwa vikipigana na serikali kuu kwa zaidi ya nusu karne, vikitafuta uhuru mkubwa katika mikoa ya mpakani.

Licha ya ubora mkubwa wa idadi na silaha, jeshi limeshindwa kuponda vuguvugu hili la upinzani la mashinani. Jeshi sasa limeongeza mashambulizi, likitumia fursa ya hali kavu, ya majira ya joto.

Bwana Eubank alielezea mapigano ambayo alikuwa ameona kama mabaya zaidi nchini Myanmar tangu Vita vya Kidunia vya pili, wakati nchi hiyo ilikuwa koloni la Uingereza ambalo bado linajulikana kama Burma na linakaliwa kwa kiasi kikubwa na Wajapani.

Kumekuwa na mapigano makali lakini ya hapa na pale katika Jimbo la Kachin kaskazini mwa Myanmar kwa miaka michache, alisema, "lakini kile nilichokiona huko Karenni sikuwa nimeona huko Burma hapo awali."

"Mashambulizi ya anga, sio kama moja au mawili kwa siku kama wanavyofanya katika Jimbo la Karen, lakini kama MiG mbili zinazokuja moja baada ya nyingine, wapiganaji hawa wa Yak, ilikuwa moja baada ya nyingine," alisema Bwana Eubank. "Bunduki za helikopta za nyuma, ndege hizi za Urusi, na kisha kuleta mamia ya raundi za chokaa cha 120mm. Boom tu, boom, boom, boom."

Urusi ni msambazaji mkuu wa silaha kwa jeshi la Myanmar, ikiendelea kusambaza hata kama mataifa mengine mengi yamedumisha vikwazo tangu jeshi hilo lilipochukua madaraka ili kukuza amani na kurudi kwa utawala wa kidemokrasia.

Bwana Eubank alikuwa afisa wa Kikosi Maalum cha Jeshi la Merika na Afisa wa Mgambo kabla ya yeye na viongozi wengine wa makabila madogo kutoka Myanmar kuanzisha Free Burma Rangers yenye msingi wa kidini mnamo 1997. Wanachama wake wawili wameuawa katika jimbo la Kayah tangu mwishoni mwa Februari: mmoja katika shambulio la angani, mwingine katika msururu wa chokaa.